Delosgaia

op weg naar Yolyn Am Ice Valley

  • Yolyn Am Ice Valley

  • We hebben goed geslapen in onze eerste Ger van deze reis en dat ondanks dat het bed hard was. We zijn om half zeven opgestaan, even wat gewassen aan de wastafel en daarna ontbijt buffet. Dit is uitstekend met een ruime keuze uit broodjes, koekjes, cereal met melk, verder gebakken ei, jam en kaas. Op de tafel staan verder thermosflessen met heetwater, theezakjes en oploskoffie.Na het ontbijt gaan we naar de Ger om de tassen op te halen, men staat bij de Ger al klaar om ze naar de auto’s te brengen. Dit is de gehele reis zo, de mensen van het Ger kamp verzorgen de bagage.

  • We zijn om acht uur vertrokken en vervolgen de gravel road van de vorige dag. Dan blijkt al snel dat we een afslag gemist hebben, we hadden voor de heuvel links af moeten slaan. In het heuvelachtige terrein lopen verschillende kuddes van kamelen, paarden schapen rond.
    Na ongeveer een uur zijn we gestopt en lopen we omhoog de rotsen op. Het is even klimmen maar dat is de moeite waard. Uitzicht is schitterend en op diverse plaatsen op de rotsen zien we rotstekeningen, zeer oude (meer dan 10000 jaar) maar ook moderne versie (minder dan 5 jaar).

  • Met zijn Geologen oog spot Hans iets moois, S-vormige kwartsaderen. Deze zijn het gevolg van stress in het gesteente waardoor het openbreekt, de scheur gaat vervormen tot een S (sigmoidale rekspleet) en wel met de klok mee in dit geval. In de ontstane opening zetten zich mineralen af. De richting van de S-vorm zegt ook iets van de stress richting. Later op de reis ziet hij nog veel meer verschijnselen van stress in het gesteente.
    Het gesteente zelf doet hem sterk denken aan het Lake District in Engeland en de geologische kaart van Mongolië bevestigd zijn vermoeden. Dit zijn naar alle waarschijnlijk afzettingen op de zeebodem (pelagische) en terechtgekomen in een “accretionary wedge”. Hij weet dat dit gebied een aantal suturen bevatten, de botsingszone van tektonische platen. Het materiaal zelf is waarschijnlijk afkomstig van het land in het noorden en door gigantische onderzeese modderstromen (turbidiet) op de zeebodem terechtgekomen.

  • Sigmoidale rekspleten

    S-vormige kwartsaders. Dit zegt iets over de richting van het krachtenspel in het gesteente

  • Na het bekijken van de rotstekeningen drinken we koffie en gaan verder. Het landschap varieert tussen vlak terrein, soms licht glooiend en soms weer heuvelachtig.
    Na een tijd komen we weer op de asfaltweg en gaan we naar het zuiden naar Dalanzadga. Daar eten we op de 7e verdieping van het Gobi Sands hotel. We zitten met de hele groep aan een grote tafel maar het duurt nog zeker 30 tot 60 minuten voordat het eten klaar is. We zijn nog even naar buiten gegaan, maken een foto van een standbeeld van een Mongoolse strijder en bekijken de omgeving. Buiten is het veel warmer dan de vorige dag. In de lobby maken we gebruik van het lokale Wifi netwerk en wachten tot het eten klaar is. Sturen een foto naar de familie en krijgen al snel antwoord. De totale lunch duurt met het wachten mee zeker 2 uur.

  • Video Thumbnail

    Rit door de Yolyn Am Valley

  • We rijden verder over de asfaltweg en slaan later af naar een vallei met veel ijs/sneeuw. Dit is de Yolyn Am-ijsvallei in het Gurvan Saikhan NP. We lopen een heel stuk langs ijs en sneeuw en later eroverheen. Een mooi dal is het wel. Hans kan het weer niet laten en gaat kijken wat voor gesteente we hier hebben. Het is een zeer hard massief gesteente zonder enige structuur. Alleen de groene en paarse door elkaar heen gekruld banden. De groene banden bestaan voor een groot deel uit olivijn. Op een aantal plaatsen is een vulkanische dijk aanwezig en er lopen aders door heen, waarschijnlijk kwarts. Zo op het blote oog lijkt het een ophioliet, vulkanische materiaal; waaruit oceaanbodem zijn opgebouwd. De geologische kaart bevestigt dit ook wel, het zijn restanten van vulkanische island arc, ouderdom van het Siluur en Carboon, ruim 250 miljoen jaar oud.

  • Het ijs is op veel plaatsen zacht en er onder loopt de rivier die het ijs heeft doen ontstaan. We zijn terug gaan lopen omdat we natte voeten krijgen en het al laat begint te worden. Onderweg naar het begin zien we nog marmotten en lammergieren vliegen rond. Als we bijna terug zijn bij het beginpunt zijn zien we een kleine kudde yaks, wat een mooie dieren zijn dit. We rijden terug naar de hoofdweg en steken deze over op naar het volgende kamp. Het is weer een mooi kamp met meerdere rijen Gers. Hier is een permanente stroomaansluiting en we zullen alles laden wat nodig is. We gaan meteen eten en het is al 20.00. Een huzarensalade vooraf, gehaktbal gevuld met kaas, pasta, paar stukjes aardappel en wat saus en nog een schaaltje met vruchten toe. Het is de hele dag mooi weer en warm alleen maar zon en niet te veel wind. Morgen vertrekken we weer om 8 uur richting de Khongoryn duinen.

  • Rotstekeningen

    Vlak na ons vertrek van het Gerkamp van Tsagaan Suvarga zijn we naar rotstekeningen gereden een paar kilometer zuidelijk van het kamp. Heel boeiend vooral omdat er zeer oude en zeer jonge rotstekeningen aanwezig zijn. De zeer jonge zijn mogelijk maar een paar jaar oud.
    Hans als geoloog zag een aantal geologische verschijnselen, de rotstekeningen waren gezet op het oppervlakte van schalies (leisteen). Dit is een licht metamorf gesteente opgebouwd uit platte kristallen. Dit geeft de platige structuur uitstekend geschikt voor leidaken maar ook zeer geschikt als tekenvlak. Door de relatieve zachtheid van het gesteente is er eenvoudig een tekening in te krassen.

    Waar kom dit gesteente vandaan?

    Het is afgezet op de zeebodem ruim 240 miljoen jaar geleden in de vorm van grote onderzeese modderstromen, deze noemen we turbidiet. Zie plaatje rechts, Passive Margine Wedge.
    In het carboon-Devoon was er geen China of Mongolië, alleen een continent met de naam Siberië met aan de zuidkant Noord-Mongolia. Deze lag aan een grote oceaan, de Paleo-Tethys met Gondwana aan de overkant. In de loop van miljoenen jaren breken door riftvorming stukken van de noordkant van Gondwana af en verplaatsen zich door plaattektoniek naar het noorden en botsten daar met het continent Siberië. Hierbij verdween de oceaanvloer door subductie onder Siberië of komt er boven op. Dit proces heeft zicht meerdere keren herhaalt.
    Zie rechts plaat 2 en 3.
    De schalies met de rotstekeningen zijn daarbij gedeeltelijk onder Siberië terecht gekomen en gedeeltelijk er boven op. De rotsen waar Yolyn Am Ice Valley in is gevormd bestaat uit basalten in de zeebodem en zijn in het rifting proces door onderzeese vulkanisme ontstaan, hetzelfde proces dat zich nu afspeelt op IJsland. Dit type rotsen hebben de naam Ophiolieten gekregen.
    Zie figuur "Vorming subdsuctie process en de verschillende type afzettingen".
    Het mooie van woestijn en steppe gebieden is dat men de geologie heel goed aanschouwelijk kan zien.

  • Geology Yolyn Am

    Vorming subdsuctie process en de verschillende type afzettingen

  • Dalanzadgad

    Dalanzadgad (Mongools: Даланзадгад) is de hoofdstad van de provincie Ömnögovi Aimag in Mongolië. Het ligt 540 kilometer (340 mijl) ten zuiden van de nationale hoofdstad Ulaanbaatar. De hoogte van het stadscentrum is 1.470 meter (4.823 voet).
    In 2011 had de stad 19.396 inwoners.In 2007 bouwde de Mongoolse burgerluchtvaartautoriteit een nieuwe luchthaven met een verharde landingsbaan. De landingsbaan is de een na langste in het land na Chinggis Khaan International Airport. Daarvoor had de luchthaven slechts één grind baan.De luchthaven van Dalanzadgad (ZMDZ/DLZ) wordt gebruikt voor reguliere binnenlandse vluchten van en naar Ulaanbaatar. Er zijn zomer en winterdienst regelingen.

    De stad Dalanzadgad heeft een verharde weg die het verbindt met de hoofdstad Ulaanbaatar. De nieuwe verharde weg is voltooid in september 2014 en er is een dagelijkse busverbinding met Ulaanbaatar. Deze vertrekt op 08:00 en 16:00, de gehele rit neemt ongeveer zeven uur in beslag. Het vertrekt van het busstation en arriveert in het Noord-oostelijke deel van Dalanzadgad tegenover het Mazaalai Ger Camp. De bus stopt halverwege voor ongeveer een half uur in een restaurant in Mandalgovi voor de lunch.

    Dalanzadgad heeft een koud woestijnklimaat met koude winters en hete zomers. Voor Mongoolse normen is het een van de warmste plaatsen in de winter. Samen met Tsetserleg en Arvaikheer was het warmer dan Hohhot in januari 2014 en 2015. In het nabijgelegen Yolyn am Valley is een uniek steppe-microklimaat met stromend beekjes, weelderig gras en een ijspakket van meerdere meters dik in de winter.
    Er is GSM dekking in de stad hetzelfde als in andere belangrijke locaties - de dekking is goed tot ongeveer een mijl uit de stad. Meestal is er 24 uur per dag electriciteit in stad. In de buurt van Dalanzadgad, op 43° 31′ 54.38" N 104°24′4.16" E, is een lange golf radiostation op 209 kHz. Ze zenden uit met 75 kW vermogen.

  • Dalanzadgad

    Gobi Sands hotel in Dalanzadgad

  • Yolyn Am == Lammergier vallei

    Yolyn am (Mongools: Ёлын Ам, Lammergeier Valley) is een diepe en smalle kloof in de Gurvan Saikhan bergen van Zuid-Mongolië. De vallei is vernoemd naar de Lammergeier, die Yol in het Mongools wordt genoemd. De Lammergeier is een oude wereld gier, vandaar dat de naam vaak vertaald wordt naar de vallei van de gieren of de vallei van de adelaars.
    De vallei ligt in het nationaal park Gobi Gurvansaikhan.
    Yolyn am is te vinden in de Zuun saikhanii nuruu (de oostelijke schoonheid) subbereik van het gurvan saikhan-gebergte. Het gebied, als onderdeel van de Gobi-woestijn, heeft weinig neerslag. Yolyn am is echter opmerkelijk voor een diep ijsveld. Het ijsveld bereikt enkele meters dik tegen het einde van de winter, en is enkele kilometerslang. In de afgelopen jaren lag het ijs er het gehele jaar, maar soms is het in september bijna geheel verdwenen. In Oktober vriest het weer licht ot matig in het gebied.

  • Lammergier-Chris Devonshire-Ellis

    Lammergier